Najważniejsze atrakcje regionu

Ta niewielka wieś w południowej części województwa zachodniopomorskiego skrywa jedną z najbardziej fascynujących budowli średniowiecznych – kaplicę templariuszy. Tajemnicza świątynia, położona malowniczo nad rzeką Myślą, jest niemym świadkiem historii owianego legendami Zakonu Ubogich Rycerzy Chrystusa. Wybudowana w XIII wieku z czerwonej cegły, zachwyca surowością gotyckich murów, które zdają się pamiętać dawne modlitwy rycerzy i skrywać sekrety ich zakonu. Wnętrza kaplicy, mimo upływu setek lat, nadal kryją fragmenty średniowiecznych fresków, przyciągając uwagę miłośników sztuki i historii. To miejsce, w którym historia miesza się z legendą, a rzeczywistość z tajemnicą.

Imponująca, gotycka twierdza wzniesiona w XIV wieku do dziś dumnie wznosi się nad brzegami rzeki Wieprzy, przypominając o potędze dawnych władców Pomorza – książąt z dynastii Gryfitów. To właśnie losy jednego z nich wciąż pobudzają wyobraźnię i zachęcają do odkrywania niezwykłych opowieści, rodem ze staronordyckich sag. Tutaj bowiem urodził się i spędził młode lata Eryk Pomorski, którego losy splotły się z tronami Danii, Szwecji i Norwegii. Nazywany ostatnim wikingiem Bałtyku Eryk, był jedynym księciem pomorskim, który zdobył królewskie insygnia. Odwiedzając zamkowe komnaty, przenosimy się więc nie tylko w czasie, ale również w przestrzeni eksplorując zarówno pomorskie krajobrazy jak i dalekie obszary północnych krain Skandynawii.

Dzika natura przeplata się tutaj z historią i kulturą regionu. Rozległe rozlewiska, zielone łąki i gęste lasy tworzą tu krajobraz przypominający obrazy sprzed wieków, niemal nietknięty przez cywilizację. Ten unikalny obszar stał się ostoją dla setek gatunków ptaków, które można podziwiać z licznych punktów widokowych, wież obserwacyjnych oraz podczas spływów kajakowych po wijących się kanałach Odry. Latem dolina pokrywa się kobiercami dzikich kwiatów, a jesienią mieni się barwami, które zachwycają każdego miłośnika fotografii. Dolina Dolnej Odry to miejsce, które pozwala zwolnić tempo i poczuć rytm natury, odkrywając przy tym fascynujące tajemnice dzikiego krajobrazu nadodrzańskiego pogranicza.

Drawieński Park Narodowy został utworzony w 1990 roku. Jego powierzchnia wynosi 11 531,95 ha, z czego 1391,62 ha podlega ścisłej ochronie. Swoim kształtem przypomina literę V, gdyż obejmuje doliny dwóch rzek: Drawy i jej dopływu – Płocicznej. Głównym celem ochrony jest zachowanie ekosystemów wodno-leśnych wraz z licznymi gatunkami grzybów, roślin i zwierząt.
Park obejmuje młodoglacjalny krajobraz, na którym przeważają sandry. Są to rozległe, płaskie stożki napływowe zbudowane przede wszystkim ze żwirów i piasków pochodzących z topnienia lądolodu. Przecina ten teren także ciąg jezior rynnowych oraz głębokie wcięcia dolin rzecznych.
Ponad 80% powierzchni Parku stanowią lasy. Przeważają bory sosnowe, będące pozostałością po prowadzonej niegdyś gospodarce leśnej. Zachowało się jednak wciąż wiele stanowisk cennych przyrodniczo buczyn, grądów, olsów, łęgów oraz borów i brzezin bagiennych. Średni wiek lasów wynosi ok. 120 lat, ale w niektórych miejscach spotkać można okazy o wiele starsze, 300-450 -letnie.
Charakterystycznymi elementami przyrody tego terenu są ekosystemy wodne. Główne osie Parku tworzą rzeki Drawa i jej dopływ Płociczna. Ponadto przepływają przez ten obszar mniejsze rzeki: Słopica, Korytnica, Runica, Cieszynka, Moczel i Sucha. Występuje tu wiele jezior śródleśnych, wśród nich największe to Ostrowiec, najgłębsze to jezioro Dubie, najczystsze to jezioro Pecnik Duży, a przyrodniczo najciekawsze jest jezioro Czarne. Poza rzekami i jeziorami znajdują się tu także torfowiska, źródliska i śródleśne łąki.
Na obszarze Drawieńskiego Parku Narodowego zaobserwowano blisko 900 gatunków roślin naczyniowych, prawie 150 gatunków drzew i krzewów i ponad 200 różnych zespołów roślinnych. To bogactwo sprawia, że jest to jeden z najciekawszych botanicznie regionów w północno-zachodniej Polsce. Najcenniejszymi gatunkami występującymi w Parku są storczyk – lipennik Loesela, chemadafne północna oraz turzyca ptasie-łapki. Warto zwrócić uwagę również na starodrzew bukowo-dębowy w Rezerwacie Radęcin. Niektóre okazy osiągają wiek ponad 400 lat. Spotkać można tu także bardzo rzadkie gatunki mszaków, torfowców oraz chronione gatunki grzybów, np. ozorek dębowy, lakownica żółtawa, soplówka bukowa i smardz jadalny.
Również fauna wyróżnia ten Park. Występuje tu ponad 200 gatunków kręgowców, z czego najliczniejszą grupę stanowią ptaki. Zaobserwować tu można między innymi gągoła, tracz nurogęś, bielika, trzmielojada, błotniaka stawowego, puchacza, sóweczkę, włochatkę, perkoza dwuczubego, perkozka, łabędzia niemego, słonkę, samotnika, i pliszkę górską. Na wyspie jeziora Ostrowieckiego żyje zaś kolonia kormoranów.
W rzekach występuje wiele gatunków ryb, w tym gatunków rzadkich w skali kraju, jak np. pstrąg potokowy, lipień, strzebla potokowa i głowacz białopłetwy. Dodatkowo do Drawy i Płocicznej wsiedla się łososie, których rodzima populacja wyginęła w latach 80-tych XX wieku. W jeziorach zaś spotkać można okazy coraz rzadszych gatunków – troci jeziornej, sielawy i siei.  
Na obszarach podmokłych żyją płazy, głównie żaby trawne, żaby wodne, traszki zwyczajne, czy ropuchy szare. Spośród gadów żyjących na terenie Parku warto wymienić zaskrońca, jaszczurkę zwinkę, jaszczurkę żyworódkę i padalca.
Drawieński Park Narodowy jest siedliskiem dla wielu gatunków ssaków, między innymi jeleni, saren, dzików, lisów i zająców. Nie trudno przeoczyć ślady działalności bobrów, choć trudniej jest zobaczyć same zwierzęta. Niełatwo też zaobserwować wydrę, która jest symbolem Parku i znajduje się w jego herbie. W lasach Puszczy Drawskiej żyje również wataha wilków.  
Na tym obszarze występuje liczna populacja bezkręgowców (ponad 800 gatunków). Wśród nich  jest wiele gatunków rzadkich lub nawet unikatowych, między innymi zatoczek łamliwy, pachnica dębowa, iglica mała i czerwończyk nieparek.

Teren Parku podzielono na 7 obwodów ochronnych:

• Dębina - powierzchnia: 2149,91 ha - siedziba: Drawno
• Knieja - powierzchnia: 2007,29 ha - siedziba: Międzybór
• Ostrowiec - powierzchnia: 1488,46 ha - siedziba: Ostrowite
• Kamienna - powierzchnia: 1499, 82 ha - siedziba: Mostniki
• Pustelnia - powierzchnia: 1534,81 ha - siedziba: Pustelnia
• Sitno -  powierzchnia: 1586,93 ha - siedziba Pustelnia
• Szuwary - powierzchnia 943,83 ha - siedziba: Pustelnia.

Taki podział ułatwia administrowanie i kontrolowanie czynnościami związanymi z ochroną przyrody. Prace związane z tym koordynuje w każdym obwodzie wyznaczony do tego odpowiedni konserwator przyrody.

Dodatkowo utworzono 12 obszarów ochrony ścisłej, które są najcenniejsze pod względem przyrodniczym. W terenie są one oznakowane niebieskimi opaskami na drzewach granicznych lub specjalnie ustawionymi słupkami. Są to: Przełom Drawy, Święta Hala, Moczele – Żeleźnica, Rynna Moczelska, Runica, Głodne Jeziorka, Sicienko, Wydrowe Łęgi, Pustelnik, Wyspy i półwyspy jeziora Ostrowieckiego, Dolina Płocicznej i Jezioro Czarne. Dodatkowo teren Parku stanowi część specjalnego obszaru siedlisk Uroczyska Puszczy Drawskiej oraz obszaru specjalnej ochrony ptaków Lasy Puszczy nad Drawą.
Poza walorami przyrodniczymi Park posiada duże walory kulturowe. Zachowały się tu dawne układy osadnicze, zabudowania wsi i osad leśnych lub ich pozostałości, drogi brukowe oraz historyczne trakty i mosty. Na rzekach zaś są pozostałości dawnych młynów, hut szkła oraz bindugi. Działa elektrownia wodna Kamienna i funkcjonuje Kanał Sicieński, który służył do nawadniania łąk.   
Tak piękny i zróżnicowany krajobraz, jaki oferuje Drawieński Park Narodowy, można podziwiać z niejednej perspektywy. Najpierw warto udać się do jednego z dwóch Punktów Informacji Turystycznej – w Drawnie i w Głusku. Można tam opłacić bilet wstępu do Parku, wnieść opłatę wędkarską, kupić mapę i publikacje na temat tego terenu.

Szczególną atrakcją terenu jest najpiękniejszy szlak kajakowy w Polsce, wyznaczony wzdłuż Drawy na całej jej długości. W granicach Drawieńskiego Parku Narodowego na spływ również obowiązują bilety wstępu. Na tym obszarze rzeka dostępna jest dla turystów od 1 stycznia do 15 marca i od 1 lipca do 31 grudnia, w godzinach 9-19. W ciągu jednego dnia może na niej przebywać nie więcej niż 700 osób, dlatego w sezonie bilety najlepiej rezerwować z wyprzedzeniem przez internet.

Wyznaczono również 5 ścieżek dydaktycznych oznaczonych specjalnym znakiem - biały kwadrat z zieloną choinką. Różnią się one długością trasy, szacowanym czasem przebycia i wartościami edukacyjnymi:

• Drawnik - 4 km, 2 godziny
• Barnimie - 3 km lub 7 km, 3 godziny
• Międzybór - 4 km, 2 godziny 30 minut
• Głusko - 3 kim, 40 minut
• Jezioro Ostrowieckie - 7 km lub 5 km, 3 godziny.

Dodatkowo utworzono ścieżkę geologiczną "Petrografia terenów nad Drawą", wyjaśniającą pochodzenie skał, które tam występują. Ścieżka mierzy niecałe 4 km, a jej przejście zajmuje ok. 2 godzin.

Istnieje możliwość zwiedzania parku szlakami o charakterze:

• pieszym - 2 szlaki czerwone, 4 niebieskie, 1 czarny, 2 żółte i 1 zielony - łączna długość wszystkich ścieżek wynosi 91 km
• rowerowym - 1 czerwony, 1 niebieski i 1 zielony
• konnym - 3 szlaki o charakterze podstawowym (od 6 km do 24 km).

Ścieżki są udostępniane dla turystów przez cały rok od świtu do zmierzchu. Ścieżki piesze także mogą być wykorzystywane przez osoby uprawiające nordic walking czy narciarstwo biegowe.

Na terenie całego Parku wyznaczonych zostało 6 miejsc do biwakowania: Drawnik, Barnime, Bogdanka, Sitnica, Pstrąg, Kamienna.

Należy pamiętać, iż biwakować można jedynie w punktach do tego wyznaczonych, w innych miejscach jest to stanowczo zakazane. Wymienione pola biwakowe są wyposażone w stoły z ławkami częściowo zadaszone, w zależności od punktu mogą z nich korzystać grupy od 50 do nawet 200 osób. Są one dostępne przez cały tydzień, przez całą dobę. Po wniesieniu odpowiednich opłat jest możliwość rozpalenia tam ogniska, rozstawienia namiotu, a nawet zaparkowania samochodu.

Samochody zaparkować też można w jednym z 6 miejsc postojowych, które także wyposażone są w tzw. "małą infrastrukturę", czyli stoły z ławkami, wiaty i kosze na śmieci. Mieszczą się one przy drogach wewnętrznych Parku: Zakręt Raka, Rozgoźnica, jezioro Ostrowieckie, osada Ostrowiec, Pustelnia, Gwiazda.

Gospodarstwo pasieczne „Buckfast” jest to pasieka stacjonarno-wędrowna, położona  na terenie Pojezierza Choszczeńskiego. Różnorodna flora użytków znajdujących się na tym terenie skutkuje pozyskaniem miodu najwyższej jakości o niepowtarzalnym smaku i aromacie. W ofercie pasieki „Buckfast” znajdują się odmianowe Miody Pojezierza Choszczeńskiego: rzepakowy, lipowy, akacjowy, faceliowy, malinowy, nektarowo-spadziowy oraz miody wielokwiatowe

Gospodarstwo Pasieczne „Kószka I” zajmuje się wytwarzaniem min. miodu Drahimskiego. Miód ten, jako pierwszy regionalny przysmak wywodzący się z województwa zachodniopomorskiego trafił na listę produktów tradycyjnych. Jego rodzajami są powszechnie cenione i lubiane miody wielokwiatowe, rzepakowe, gryczane, wrzosowe oraz lipowe.

Wąskotorowa linia kolejowa już od ponad stu lat łączy nadmorskie miejscowości, wijąc się leniwie przez pola, łąki i sosnowe lasy, aż po piaszczyste plaże Bałtyku. Podróż zabytkowymi wagonikami, ciągniętymi przez kolorowe lokomotywy, przypomina podróż w czasie – rytmiczny stukot kół, nostalgiczne gwizdy maszynisty i przepiękne krajobrazy sprawiają, że wyprawa staje się prawdziwą przygodą. Po drodze kolejka zatrzymuje się w małych, urokliwych stacyjkach, z których każda opowiada własną historię i kusi do odkrywania okolicznych miejsc. Latem kolejka przyciąga tłumy turystów, którzy pragną w niecodzienny sposób dotrzeć na bałtyckie plaże, chłonąc atmosferę minionych lat i pozostawiając wyjątkowe wspomnienia na długie lata.

Na mapie atrakcji Pomorza Zachodniego jest miejsce, które kochają całe rodziny, miłośnicy adrenaliny i wszyscy spragnieni dobrej zabawy. Hossoland, największy park rozrywki w północno-zachodniej Polsce.

Położony w miejscowości Brojce, niedaleko Gryfic i z dogodnym dojazdem trasą S6, Hossoland stał się jedną z najgłośniejszych nowych atrakcji turystycznych regionu. To miejsce stworzone z myślą o rodzinach z dziećmi, grupach przyjaciół oraz wszystkich, którzy chcą spędzić dzień pełen emocji i niezapomnianych wrażeń. Cztery niezwykłe krainy tematyczne

Cztery niezwykłe krainy tematyczne
Park wyróżnia się rozbudowaną przestrzenią oraz wyjątkową tematyką inspirowaną legendami Bałtyku i kulturą Północy. Na odwiedzających czekają cztery strefy tematyczne:

• Miasto Syrenki
• Kraina Wikingów
• Baltambrya – królestwo bursztynu i morskich opowieści
• Smocza Dolina Kopalni

Każda z nich oferuje inne atrakcje, dekoracje i klimat, dzięki czemu wizyta w Hossolandzie staje się prawdziwą podróżą do świata wyobraźni.

Atrakcje dla małych i dużych
Na gości czekają rollercoastery, karuzele rodzinne, wodne przejażdżki, place zabaw i widowiskowe urządzenia dla fanów mocniejszych emocji. Wśród atrakcji wymieniane są m.in. Aurora, Poseidon, Thor czy Galleon.

To idealne miejsce zarówno na rodzinny weekend, jak i jednodniowy wypad podczas wakacji nad Bałtykiem.

Jeśli planujesz urlop nad Bałtykiem lub weekendowy wyjazd, Hossoland zdecydowanie warto wpisać na listę miejsc do odwiedzenia.

Informacje praktyczne:
Adres: Brojce 1, woj. zachodniopomorskie
Strona internetowa: Hossoland – oficjalna strona

Majestatyczna romańsko-gotycka konkatedra otoczona średniowiecznym osiedlem katedralnym wznosi się na wzgórzu ponad wodami Zalewu Kamieńskiego. Okazała katedra powstała już w XII wieku i do dziś fascynuje wspaniałymi wnętrzami, bogactwem zabytków oraz unikalną akustyką. Słynne barokowe organy należą do najpiękniejszych w całym kraju. Unikatowy, gotycki wirydarz katedralny jest jedynym tego typu miejscem w Polsce i tej części Europy. Jego cisza i wypełnione zielenią krużganki przenoszą odwiedzających w czasy średniowiecznych modlitw i biskupich tajemnic. Gotycka świątynia wraz z otaczającym ją dawnym osiedlem katedralnym tworzy jeden z najcenniejszych zespołów zabytkowych dziedzictwa kulturowego Pomorza Zachodniego i jest jednym z zaledwie trzech Pomników Historii w regionie.

Jeden z najcenniejszych średniowiecznych zespołów sakralnych północnej Polski. Ten niezwykły kompleks powstał już w XII wieku, gdy cystersi zakładali tu swój klasztor, przynosząc kulturę, wiedzę i tradycje gospodarcze z zachodniej i północnej Europy. W dawnych wiekach mnisi stworzyli tu prawdziwe imperium o charakterze niemal państwowym, ponieważ ich władza i wpływy miały charakter zarówno gospodarczy, jak i religijny, sądowniczy, polityczny a nawet militarny. Monumentalny kościół klasztorny o charakterystycznej, ceglanej fasadzie, szczyci się najpiękniejszą średniowieczną rozetą, o której powstaniu krążą już na Pomorzu legendy.

To miejsce pełne historii i wspaniałych opowieści, które czasami przyjmują tu nawet formę multimedialnych mappingów…

Jedno z najciekawszych założeń parkowo-pałacowych na Pomorzu Zachodnim. Zabytkowy pałac otoczony jest przez rozległy ogród dendrologiczny, gdzie na ponad trzydziestu hektarach rośnie blisko tysiąc gatunków drzew i krzewów z całego świata. Pośród kilometrów alejek kryją się egzotyczne rośliny, romantyczne mostki nad stawami oraz urocze zakątki sprzyjające wyciszeniu. Wiosną Przelewice zachwycają kwitnącymi azaliami i magnoliami, latem park tonie w zieleni i barwach hortensji, a jesienią krajobraz zamienia się w złocisty, bajkowy obraz. Odrestaurowany pałac, wzniesiony w stylu klasycystycznym, przypomina o bogatej historii miejsca, sięgającej XIX wieku, kiedy to Przelewice były rezydencją szlachecką. Dziś odbywają się tu koncerty, wystawy oraz spotkania kulturalne, które ożywiają to piękne miejsce. Każdego roku miejsce to zamienia się również w magiczną krainę bajek, która do późna w nocy rozbrzmiewa baśniowymi dźwiękami i błyszczy feerią świateł.

Lawendowe Zacisze to plantacja pełna fioletowych kwiatów, z których produkowane są aromatyczne olejki. Właściciele udostępniają pole do spacerów i sesji zdjęciowych.

Miody przelewickie są produktem tradycyjnym od 1974 r. Produkt jest wpisany na Listę Produktów Tradycyjnych. Miody są pozyskiwane z Ogrodu Dendrologicznego w Przelewicach, gdzie znajduje się około 1, 2 tys. odmian drzew i krzewów, przez co smak miodu wielokwiatowego lipowego jest wyjątkowy.

Średniowieczna zabudowa splata się tutaj z opowieścią o niezwykłej przeszłości geologicznej regionu. Spacerując po moryńskich uliczkach, można poczuć ducha dawnych wieków – gotycki kościół z granitowych ciosów, średniowieczne mury miejskie oraz kamienice o barwnych fasadach tworzą malowniczy klimat przeszłości. Jedną z największych atrakcji miasteczka jest jedyna w Polsce Aleja Gwiazd Plejstocenu, na której znajdują się realistyczne odlewy zwierząt żyjących tu przed tysiącami lat – mamuta, nosorożca włochatego czy tygrysa szablozębnego. Te niezwykłe figury przenoszą odwiedzających w odległą epokę lodowcową, kiedy to okoliczne tereny wyglądały zupełnie inaczej. Aleja prowadzi aż nad malownicze Jezioro Morzycko, jedno z najczystszych na Pomorza, wokół którego biegnie ścieżka spacerowa pełna ciekawostek o lokalnej przyrodzie.

Ogród Dendrologiczny w Przelewicach jest miejscem wyjątkowym, ze względu na swoją wartość przyrodniczą, na tle zarówno Pomorza Zachodniego, jak i całej Polski. Na terenie Ogrodu, co roku odwiedzanego przez tysiące turystów, można znaleźć bogatą kolekcję drzew i krzewów z całego świata, rosnących w strefie klimatu umiarkowanego. W odbudowanym XIX-wiecznym pałacu mieszczą się pokoje gościnne, sale szkoleniowe oraz laboratoria.

Historia Ogrodu sięga XIX w., kiedy to właścicielem Przelewic był August Heinrich von Borgstede. Rozpoczął on budowę pałacu w roku 1814 i założył park. Przypuszcza się, że z tamtego okresu pochodzą drzewa, wchodzące w skład Alei Drzew Polskich, tak jak m.in. bukszpany przy Alei Źródliskowej. Kiedy w roku 1879 r. majątek został sprzedany Casparowi Lachmannowi, na terenie Ogrodu założono plantacje sadownicze i warzywniki, co zmieniło układ i rolę parku. W latach 1933 – 1938 tereny zostały przekształcone w kolekcję dendrologiczną przez ówczesnego właściciela, członka Niemieckiego Towarzystwa Dendrologicznego, Conrada von Borsiga. Przebudował on ponad 20 ha, nadając charakteru naturalistycznego parku eksperymentalnego i ten układ podlega ochronie konserwatorskiej do dziś. Po II wojnie światowej teren parku był zarządzany m.in. przez Wojewódzką Radę Narodową, a później PGR, co doprowadziło do dewastacji i zaniechania zabiegów ogrodniczych oraz znacznych strat unikatów w bogatej kolekcji. Obecnie Ogród liczy sobie 45 ha powierzchni, z czego 30 ha zajmuje ogród z zabytkowym pałacem, 15 ha to dawne grunty orne (niedostępne dla zwiedzających), przyłączone w celu rozwijania kolekcji, oraz 1,6 ha szkółek sadowniczych.

Na terenie Ogrodu Dendrologicznego można obecnie spotkać ponad 1200 gatunków drzew, krzewów  i roślin zielnych. Ze względu na łagodny klimat, mogą tu rosnąć rośliny, podatne na działanie niskich temperatur (mrozy), co znacznie wzbogaca album gatunkowy. Ideą założyciela tej wyjątkowej kolekcji roślinności była myśl, że człowiek na Ziemi ma za zadanie właściwe kierowanie przyrodą, dbanie o nią i jej rozwijanie, a dzięki tym działaniom może uzyskać harmonię życia. Stąd na terenie Ogrodu można spotkać okazy z całego świata, pogrupowane tematycznie, tworzące przepiękne kompozycje i współgrające ze sobą. Cały układ Ogrodu jest głęboko przemyślany i dostosowany do wymogów poszczególnych gatunków, dzięki czemu Ogród może poszczycić się imponującą ilością rzadkich roślin. Wartym polecenia jest część ogrodu japońskiego, ze względu na swoje niebywałe walory estetyczne i egzotykę gatunkową. Dodatkowo można na terenie arboretum znaleźć wrzosowisko z kolekcją wrzosów, różaneczników, azalii, przecięte Aleją Róż. Na polanie śródleśnej można wiosną podziwiać całą kaskadę kwitnących przebiśniegów, oczarów, dereni, a tajemniczej aury ruinom mauzoleum dodają buki, jawory, cisy i pnące się bluszcze.

Symbolem Ogrodu Dendrologicznego jest kwiat dawidii chińskiej, który znalazł się w Światowej Czerwonej Księdze roślin ginących i zagrożonych w skali całej Ziemi. Warto dodać, że wspomniany kwiat jest również obecny w herbie gminy Przelewice. Nie dziwi również fakt, że przy tak bogatej i bujnej roślinności, na terenie Ogrodu zamieszkały różnorodne gatunki zwierząt, dodając wartości i życia temu terenowi, czyniąc go czymś więcej, niż zwykłym muzeum na świeżym powietrzu.

Obok wspomnianej dawidii chińskiej, można w zasobach Ogrodu znaleźć takie gatunki roślin, jak różne rodzaje świerków (m.in. tygrysi, Wilsona, Brewera), sosnę drobnokwiatową, klon kosmaty, cedr atlaski, czy też tulejnik amerykański, rannik zimowy lub lepiężnik japoński.

Na terenie Ogrodu mieszkają majestatyczne pawie indyjskie, które swoimi wielobarwnymi trenami upiększają krajobrazy i dodają aury egzotycznej wyprawy w nieznany świat przyrody. Można również spotkać łabędzie nieme, które w Polsce podlegają ochronie gatunkowej. Warto dodać, że choć łabędzie są niemowami, to podczas lotu ich pióra wydają melodyjny świst, który jest słyszalny z dużych odległości. Spośród innych mieszkańców Ogrodu można wymienić sikorkę modrą, zaskrońca zwyczajnego, jaszczurkę zwinkę, rusałkę admirała, żabę śmieszkę, husarza władcę i inne gatunki zwierząt.

Arboretum jest otwarte cały rok, można je zwiedzać zarówno indywidualnie (przewidziane są bilety normalne i ulgowe, dzieci do 3 r. ż. wchodzą bezpłatnie), jak i w grupach zorganizowanych (nie stosuje się odrębnych ulg). Zwiedzanie można uatrakcyjnić, korzystając odpłatnie z pomocy przewodnika, który oprowadza po Ogrodzie i prezentuje jego walory. Poza zwiedzaniem, przewidywane są zajęcia edukacyjne dla szkół (także w wersji bezpłatnej), wykonywane analizy laboratoryjne, m.in. gleb i roślin, organizowane przyjęcia weselne lub sesje fotograficzne i plenery filmowe.

Szczecińskie Podziemne Trasy Turystyczne znajdują się przy ulicy Kolumba 2 (Dworzec PKP Szczecin Główny) w czasie remontu torowiska wejście od ulicy Owocowej, przez kładkę na Peron 1.

Podziemne Trasy Szczecina to galeria ponad 70 wystaw tematycznych ciekawie oświetlonych, udźwiękowionych i opisanych w trzech językach. Przegotowane są trzy trasy połączone ze sobą fizycznie i chronologicznie. Czerwona to rekonstrukcja życia w schronie do końca wojny,  historia bombardowań Szczecina i przekazania miasta Polakom, do tego plan zdjęciowy filmu „Wielka Ucieczka na północ” kręconego min. w tym schronie, a będącego kontynuacją słynnego wątku historycznego tzw. Wielkiej Ucieczki pilotów Raf przez Szczecin do Anglii. Niebieska Trasa to oryginalne przestrzenie będące do 1992 roku tajnym miejscem ćwiczeń formacji Obrony Cywilne PKP, tu poczujesz ducha historii Zimnej Wojny, usłyszysz nagrania propagandowe, zobaczysz ciekawy film edukacyjny. Ostania to skok w czasy PRL-u widziane przez pryzmat życia codziennego, jego radości i bolączki. Trasa żółta to Selfie z PRL-em, gdzie możesz zrobić śmieszne zdjęcia z historią w tle min. na podziemnej plaży, albo z misiem z kultowego filmu Stanisława Barei.

Całkowita powierzchnia to 3000 m2, na zwiedzenie wszystkich wystaw trzeba przeznaczyć średnio 1,5 h. Obiekt jest dwupoziomowy z 5 piętrową klatką, umieszczony na głębokości 21 m pod ziemią.

Bilet ulgowy przysługuje: uczniom, studentom, emerytom, rencistom, niepełnosprawnym, dzieciom od 6 lat oraz posiadaczom Szczecińskiej Karty Turystycznej.

Dzieci do 5 roku życia zwiedzają gratis.

W przypadku rezerwacji grupowych  (powyżej 10 osób) można zamówić przewodnika.

Samodzielne zwiedzanie nie wymaga rezerwacji, jest możliwe w godzinach otwarcia Podziemnych Tras Szczecina, ostanie bilety sprzedawane są 1h przed zamknięciem.

Jak trafić na zwiedzanie 6 kroków:

peron 1

szklana wiata – schodami na dół

stary tunel pasażerski – start do zwiedzania 3 połączonych tras

Krzywy Las to powierzchniowy pomnik przyrody. Na niespełna 2 ha rośnie ok 100 sosen o charakterystycznie wygiętych pniach. Teorii na temat powstania deformacji tych sosen jest wiele. Jedna z nich mówi o czołgach, które ponoć rozjechały młode drzewka. Te przymarzły do gruntu i po roztopach odżyły w takiej formie. Niektórzy próbują doszukać się działania sił pozaziemskich czy zakłóceń grawitacji. Bliższa prawdy jest teoria o specjalnym mechanicznym uszkodzeniu młodych drzew przez człowieka.

Drzewa zostały zasadzone w latach 30. XX wieku. Dzięki badaniom liczby słojów w sękach wiadomo, że gdy miały one ok. 7 lat, na wysokości ok. 20 cm od ziemi uszkodzono wierzchołek i boczne gałęzie. To spowodowało, że jedyna boczna gałąź przejęła rolę pnia. Naturalne dążenie do pionu sprawiło, iż ten "nowy" pień wygiął się łukowato w kierunku północnym pod kątem 90° i dalej rósł pionowo. Wygięcia mają od jednego do trzech metrów długości. Sosny są stosunkowo niskie jak na swój wiek, najwyższe nie przekraczają 15 m wysokości.

Takie drzewo mogło posłużyć do budowy mebli, łodzi, sań, beczek, a może nawet harf. Niestety geneza Krzywego Lasu raczej pozostanie zagadką. W żadnych leśniczych dokumentach nie natrafiono na informacje na ten temat, a leśniczy którzy sadzili te sosny już nie żyją.

Promenada Przyjaźni w Mielnie to nadmorski ciąg spacerowy o długości 1,5km, którego historia sięga 1908 r. Powstał w celu ochrony brzegu morskiego przed niszczącym działaniem wody. Na całej swojej długości promenada jest oświetlona, co pozwala na spacerowanie również po zmroku. Idąc bulwarem spacerujący mogą podziwiać piaszczyste plaże i morze, a także korzystać z oferty licznych ogródków gastronomicznych, lodziarni, kawiarni oraz różnego rodzaju sklepów. Można także odpocząć na ławkach stojących na deptaku lub udać się prosto na plażę jednym z zejść. Nad głównym wejściem na plażę przy ul. Kościuszki w Mielnie wybudowana została drewniana kładka z tarasami widokowymi, na których można odpocząć w ogródkach gastronomicznych i podziwiać piękne widoki na morze.

Przy wejściach na promenadę znajdują się podjazdy przystosowane dla osób niepełnosprawnych oraz wózków dziecięcych.

Promenada jest przedwojennym bulwarem, który rozdzielał plażę od dzielnicy uzdrowiskowej. Obecnie znajduje się już nieco w głębi lądu. Promenada obecnie łączy popołudniowy kawiarniany gwar z życiem nocnym. Wzdłuż promenady swoje miejsce znalazły liczne restauracje, ogródki piwne, lodziarnie, cukiernie oraz oceanarium. W sezonie letnim w muszli koncertowej odbywa się wiele imprez. Dodatkowego uroku dodają zadbane zabytkowe secesyjne budynki. W niektórych z nich znajdują się klimatyczne puby. Wzdłuż promenady znajdują się też ławki oraz ścieżka rowerowa. Z promenady można w kilku miejscach zejść bezpośrednio na plażę. Na całej długości promenady udostępniony został nieodpłatny Internet WI-FI.

Jedno z najciekawszych założeń parkowo-pałacowych na Pomorzu Zachodnim. Zabytkowy pałac otoczony jest przez rozległy ogród dendrologiczny, gdzie na ponad trzydziestu hektarach rośnie blisko tysiąc gatunków drzew i krzewów z całego świata. Pośród kilometrów alejek kryją się egzotyczne rośliny, romantyczne mostki nad stawami oraz urocze zakątki sprzyjające wyciszeniu. Wiosną Przelewice zachwycają kwitnącymi azaliami i magnoliami, latem park tonie w zieleni i barwach hortensji, a jesienią krajobraz zamienia się w złocisty, bajkowy obraz. Odrestaurowany pałac, wzniesiony w stylu klasycystycznym, przypomina o bogatej historii miejsca, sięgającej XIX wieku, kiedy to Przelewice były rezydencją szlachecką. Dziś odbywają się tu koncerty, wystawy oraz spotkania kulturalne, które ożywiają to piękne miejsce. Każdego roku miejsce to zamienia się również w magiczną krainę bajek, która do późna w nocy rozbrzmiewa baśniowymi dźwiękami i błyszczy feerią świateł.

17 stycznia 2017 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Szczecinie uznał dwa nowe rezerwaty przyrody: Klif w Dziwnówku i Klif w Łukęcinie. Rezerwaty obejmują odcinki klifu nadmorskiego o długości kilkuset metrów każdy. Mimo niewielkiej powierzchni (odpowiednio 4,17 ha i 1,19 ha), są ważnym elementem krajowego systemu ochrony przyrody, bo są to pierwsze w Zachodniopomorskiem rezerwaty ekosystemów brzegu morskiego. Cztery inne, ale bardzo krótkie, odcinki klifów w tym województwie są także chronione jako stanowiska dokumentacyjne, utworzone w 2010 r. uchwałą gminy Rewal. 694262,59 226126,09 / 14.817402734682, 54.038177773991

Po wędrówce Gotów (I–III w. n.e.), całe Pomorze, poczynając od dorzecza Parsęty, a następnie aż po ujścia Wisły i Odry, zasiedliły plemiona słowiańskie od XII w. nazywane Kaszubami. Początkowo wyraz „Kaszuba” oznaczał rycerza – wojownika spod znaku gryfa. Takim rodowodem legitymował się założyciel dynastii Gryfitów, urodzony pod Kołobrzegiem, książę Warcisław I. W późniejszym okresie panujący w księstwie pomorskim władcy przyjęli tytuł „księcia Kaszubów”. Germanizacja Pomorza rozpoczęła się w momencie zakładania średniowiecznych miast przez sprowadzonych w tym celu przez biskupa Hermana von Gleichen osadników niemieckich. Tradycje słowiańskie przetrwały do 1945 r. jedynie w dwóch miejscach – w rejonie wsi Jamno i Łabusz, na północ od Koszalina oraz w rejonie wsi Kluki, nad jez. Łebsko. Napływ osadników niemieckich i później holenderskich (budowniczych wałów przeciwpowodziowych wzdłuż jez. Jamno, Dzierżęcinki i Unieści) nie spowodował całkowitego zatarcia kultury kaszubskiej, o czym świadczą eksponaty zgromadzone w koszalińskim muzeum. Malunki na skrzyni posażnej kolorystyką i ornamentami przypominają te eksponowane w Kaszubskim Parku Etnograficznym we Wdzydzach Kiszewskich.
Także elementy haftu oraz zaplecki krzeseł posiadają podobne formy zdobnicze bogate w lilie, tulipany, stylizowane serca i in. Dość oryginalnie wyglądał też strój weselny. Wszystko to zobaczyć można na wystawie w koszalińskim muzeum. Nieżyjący już red. Eugeniusz Buczak odszukał w Niemczech przesiedlonych z Jamna po 1945 roku mieszkańców wsi i zadał pytanie – „kim jesteście?” Odpowiedź padła – „nie jesteśmy ani Niemcami, ani Słowianami, ale Wenedami”. Komentując tę wypowiedź należy przypomnieć, że Weneda w języku łacińskim oznacza Słowianina.
 

Stargard to jedno z najstarszych i najbardziej malowniczych miast Pomorza Zachodniego, które zachwyca średniowiecznym klimatem i niezwykłymi zabytkami architektury gotyckiej. Centralnym punktem starówki jest majestatyczna kolegiata Najświętszej Maryi Panny – arcydzieło gotyku ceglanego, którego smukłe wieże górują nad panoramą miasta już od XIV wieku.

Świetnie zachowane są również fragmenty średniowiecznych murów obronnych, które wraz z basztami i bramami przypominają o dawnych czasach świetności miasta. Szczególnie imponująca jest Brama Młyńska, unikalna konstrukcja łącząca cechy bramy miejskiej i baszty obronnej, dziś będąca symbolem Stargardu. Zachwyca również Baszta Morze Czerwone – najwyższa ceglana baszta w Polsce, oraz Brama Pyrzycka, która strzegła miasta od strony południowej. Przechadzka wzdłuż miejskich murów to prawdziwa podróż w czasie, pozwalająca wyobrazić sobie atmosferę średniowiecznego miasta tętniącego życiem kupców i rzemieślników.

Obok Kołbacza i Kamienia Pomorskiego, stargardzkie zabytki uznane zostały jako Pomnik Historii – jeden z trzech w całym województwie.

Stawa o wysokości 10 m została zbudowana w 1874 r. Jest elementem nabieżnika, który wskazuje wejście do portu w Świnoujściu. Stawa Młyny znajduje się także w logo Świnoujścia.

Stawa jest znakiem nawigacyjnym, naprowadzającym na szlak wodny wiodący korytem rzeki Świny. Stawa powstała w latach 1873-1874 w ramach modernizacji toru wodnego. Projektantem stawy był radca budowlany Severin, który nadał jej charakterystyczny kształt wiatraka. Budynek ma wysokość 10 metrów i jest pomalowany na biało. Stawa jest cały czas użytkowana. Od strony morza na jej szczycie od zmroku pulsuje światło, które wskazuje żeglarzom właściwą drogę do portu. Dzięki niegasnącej popularności stawa stała się częścią oficjalnego logo Świnoujścia, w związku z czym można ją zobaczyć na pocztówkach czy okładkach przewodników i folderów.

Szczeciński Cmentarz Centralny to niezwykłe miejsce, które bardziej przypomina rozległy park niż tradycyjną nekropolię. Czwarty co do wielkości cmentarz w Europie słynie z malowniczych alejek, monumentalnych pomników oraz bogatej zieleni, która tworzy atmosferę spokoju i zadumy.  Cmentarz Centralny jest także miejscem pamięci historycznej – znajdują się tu groby zasłużonych mieszkańców Szczecina oraz kwatery wojenne, przypominające o burzliwej przeszłości miasta. Szczególny urok tego miejsca najlepiej dostrzec jesienią, kiedy liście starych buków i dębów malują alejki w złocistych kolorach. Szczeciński cmentarz to przestrzeń, gdzie historia i natura współistnieją w niezwykłej harmonii, skłaniając odwiedzających do refleksji i wyciszenia w samym sercu tętniącego życiem miasta.

Szczecinek, malowniczo położony nad jeziorem Trzesiecko, kryje w swoich okolicach fascynujące ślady historii związane z Wałem Pomorskim – potężnym pasem fortyfikacji z czasów II wojny światowej. Spacerując po lasach otaczających miast, można natknąć się na bunkry, schrony bojowe i ruiny umocnień, które przypominają o dramatycznych wydarzeniach sprzed kilkudziesięciu lat. W pobliżu Szczecinka istnieją specjalne szlaki turystyczne, które prowadzą do najlepiej zachowanych fragmentów fortyfikacji, pozwalając poznać historię walk i życia żołnierzy na froncie. Corocznie odbywają się tu także rekonstrukcje historyczne, które ożywiają atmosferę tamtych dni i przybliżają odwiedzającym realia wojenne.

Szczecińska Łasztownia to miejsce niezwykłe. Tutaj przemysłowa i portowa przeszłość miasta splata się z nowoczesnością i kulturą, a sercem tej metamorfozy jest imponujące Morskie Centrum Nauki. Ten futurystyczny budynek, przypominający zacumowany statek, zaprasza do fascynującej podróży przez tajemnice morza, żeglugi oraz nauki o wodzie. Wewnątrz, na interaktywnych wystawach, każdy może samodzielnie doświadczyć, jak działają prawa fizyki, nawigacja czy technika morska. Tuż obok, bulwary Łasztowni zachęcają do spacerów, oferując zachwycające widoki na Wały Chrobrego, marinę i płynącą u ich podnóży Odrę. 

Wieczorami Łasztownia urzeka nastrojowym oświetleniem, które najpiękniej wygląda na wspomnianym Morskim Centrum Nauki i stojących obok zabytkowych żurawiach portowych, tzw. Dźwigozaurach.

Renesansowa sylwetka szczecińskiego zamku od wieków góruje nad panoramą miasta, przypominając o książęcych czasach dynastii Gryfitów. Spacerując dziedzińcami tej renesansowej rezydencji, łatwo przenieść się w epokę świetności Księstwa Pomorskiego, kiedy to właśnie stąd książęta rządzili całym regionem. To także kluczowy punkt na Szlaku Gryfitów – trasie turystycznej prowadzącej przez miejsca związane z historią słynnego rodu książęcego. Z zamkowej wieży roztacza się wspaniały widok na Odrę, szczecińskie bulwary oraz Stare Miasto, zachęcający do dalszego zwiedzania. Latem dziedziniec zamku staje się sceną koncertów, festiwali i wydarzeń kulturalnych, które przypominają o dawnym znaczeniu tego miejsca jako centrum życia Pomorza Zachodniego. Szczeciński zamek to miejsce pełne legend, sekretów i opowieści o książęcych ambicjach, które do dziś inspirują turystów i mieszkańców do poznawania przeszłości miasta.

Niegdyś kościół stał bezpiecznie w głębi lądu, lecz od setek lat morze stopniowo pochłaniało brzeg, pozostawiając do dziś jedynie fragment południowej ściany. Te malownicze ruiny stały się symbolem walki człowieka z żywiołem natury i zarazem jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc na Pomorzu Zachodnim. Spacerując specjalną platformą widokową, można podziwiać wyjątkowy widok ruin na tle morza, wsłuchując się w opowieści o legendach i tajemnicach związanych z tym miejscem. Trzęsacz przyciąga turystów nie tylko niezwykłą historią kościoła, ale również piękna i romantyczną legenda o Zielenicy – córce króla Bałtyku, której losy splotły się z dziejami nadmorskiej wsi.

Ruiny kościoła w Trzęsaczu to wyjątkowe świadectwo nieustannej przemiany krajobrazu, które wciąż fascynuje i skłania do refleksji nad potęgą przyrody.

Wysoka na 32 metry, stanowi doskonały punkt obserwacyjny dla miłośników fotografii krajobrazowej.

Widok rozciąga się na Zalew Szczeciński, deltę Cieśniny Dziwny oraz rozległe tereny przyrodnicze wokół Wolina.

Wieża ma charakter marynistyczny, nawiązujący do historii miasta. 

Wstęp na wieżę widokową jest bezpłatny, czynna jest ona przez cały rok. Od października do kwietnia: codziennie w godz. od 09:00 do 18:00, od maja do września do godz. 20:00. Wejście na wieżę widokową może być ograniczone lub całkowicie zamknięte w przypadku deszczu, silnego wiatru, oblodzenia, śnieżycy, ograniczonej widoczności i innych niekorzystnych warunków pogodowych.  

Obiekt dostosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych.

Wyświetl większą mapę

Wioska Końca Świata to jedna z wiosek tematycznych utworzonych w ramach projektu, którego celem było ożywienie wsi oraz integracja lokalnej społeczności wokół danego tematu. W Iwięcinie motywem przewodnim stało się słynne malowidło na stropie tutejszego, średniowiecznego kościoła. Przedstawia ono „Sąd Ostateczny”. Wizja końca świata z iwięcińskiego kościoła należy do najciekawszych i najbardziej plastycznych przedstawień tego typu na całym Pomorzu. Zainspirowało to mieszkańców do różnorodnej działalności, której motywami przewodnimi stała się refleksja nad sprawami ostatecznymi.

Oferta wioski Końca Świata skierowana jest do indywidualnych gości oraz do grup zorganizowanych, głównie młodzieży szkolnej. W programie są wycieczki, podczas których mieszkańcy prowadzą zajęcia edukacyjne m.in. z zakresu astronomii, warsztaty artystyczne z wykorzystaniem naturalnych budulców oraz zwiedzanie kościoła, który jest częścią Pomorskiego Szlaku Cysterskiego. We wsi odbywają się cyklicznie jarmarki cysterskie.

Wioska Zdrowego Życia to jedna z wiosek tematycznych utworzonych w ramach projektu, którego celem było ożywienie wsi oraz integracja lokalnej społeczności wokół danego tematu. W Dąbrowie motywem przewodnim stało się zdrowe życie. Osada słynie z wyrobów kulinarnych wykonanych własnoręcznie przez mieszkańców według receptur przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Wiktuały te mają silny związek z otaczającą wieś przyrodą, nieskażoną cywilizacją.

Dla zorganizowanych grup w ofercie jest zwiedzanie gospodarstw edukacyjnych i okolicy. W programie wycieczki jest m.in.: poznawanie dawnych miar i wag, zajęcia zielarskie, pokazy odlewania wyrobów z cyny. Na przygotowanym kramiku z dąbrowskimi przetworami każdy może spróbować i kupić lokalne specjały, np. miód z mniszka lekarskiego, syrop sosnowy, wyroby wędliniarskie, zioła. Dla odwiedzających przygotowana jest także ścieżka edukacyjno-przyrodnicza oraz zwiedzanie kościoła, który jest częścią Pomorskiego Szlaku Cysterskiego.

Wolin przenosi turystów w niezwykły świat wczesnego średniowiecza, gdy miasto było ważnym ośrodkiem Słowian i Wikingów, wspominanym w dawnych kronikach jako Jomsborg. Centralnym punktem tego historycznego odkrywania jest Centrum Słowian i Wikingów – rekonstrukcja o charakterze skansenu, gdzie można zobaczyć odtworzoną osadę z drewnianymi chatami, warsztatami rzemieślniczymi oraz portem. Spacerując po historycznej wiosce, często można spotkać rzemieślników, wojów oraz kobiety zajęte dawnymi zajęciami – od tkania i garncarstwa, po kowalstwo i obróbkę bursztynu. Latem Wolin ożywa podczas Festiwalu Słowian i Wikingów, gdy do miasta zjeżdżają się setki wojowników z całej Europy, prezentując bitwy, tradycyjne obrzędy i fascynujące pokazy historyczne. Wizyta w Centrum to także okazja, by spróbować średniowiecznych potraw, wziąć udział w warsztatach rękodzieła i poczuć atmosferę dawnego Wolina – miasta legend, kupców oraz morskich wojowników.

Woliński Park Narodowy został ustanowiony decyzją Rady Ministrów z dnia 3 marca 1960 roku. Utworzono go dzięki staraniom leśnika Mieczysława Tarchalskiego. Opracował on założenia powstania parku, sporządził dokumentację i przygotował projekt rozporządzenia. Początkowo park obejmował powierzchnię 4691 ha. W 1996 roku powiększono go o obszar 1 mili morskiej wód przybrzeżnych Bałtyku, deltę Świny wraz z archipelagiem wysp oraz część wód Zalewu Szczecińskiego. W ten sposób Woliński Park Narodowy stał się pierwszym w Polsce parkiem morskim. Całość zajmuje obecnie 10 937 ha powierzchni.

Lądowa część parku została ukształtowana w czasie ostatniego zlodowacenia ponad 10 tys. lat temu. Jednak nie jest to statyczny krajobraz. Wciąż działają tu siły, zmieniające wygląd parku, a ten składa się z trzech typów krajobrazów. Pierwszym z nich jest pasmo wzniesień moreny czołowej wzdłuż wybrzeży Bałtyku. Klify rozciągają się na przestrzeni 15 km, a najwyższy ich punkt sięga 93 m. Podlegają one ciągłej abrazji, czyli podmywaniu morskimi falami. Dodatkowo poddane są działaniu wiatru i wód spływających po zboczach. To sprawia, że linia brzegowa cofa się w głąb lądu nawet o 1 m rocznie. Wzgórza morenowe oddalone od brzegu zajmują większą część powierzchni parku. Najwyższym szczytem jest Grzywacz (115 m n.p.m.). Drugim typem krajobrazu jest delta Świny. Archipelag wysp i wysepek rozdzielony jest licznymi cieśninami. Każdego roku zmienia się układ dna, powstają nowe wysepki i płycizny. Ostatnim typem krajobrazu jest pojezierze z ozami i kemami w okolicach Warnowa. Znajdują się tu jeziora Warnowo Zachodnie, Warnowo Wschodnie, Czajcze, Domysłowskie, Zatorek i Wisełka.

42,5% powierzchni Wolińskiego Parku Narodowego zajmują lasy. W drzewostanie dominują sosny, buki i dęby. Są to przeważnie stare okazy, gdyż średnia wieku lasu wynosi aż 130 lat. Charakterystyczne dla tego obszaru są buczyny pomorskie i nadmorski bór bażynowy. Ochroną ścisłą objęto wiele cennych fragmentów parku, m.in. trawiastą buczynę pomorską z perłówką jednokwiatową, czy buczynę storczykową. Znaleźć można też niewielkie obszary z zespołem roślin wydmowych, solniskowych, muraw i zarośli kserotermicznych oraz rośliny wodne, szuwarowe i torfowiskowe.

Teren parku jest jednym z najciekawszych pod względem ornitologicznym. Leży bowiem na trasie wędrówek ptaków między Europą Północno-Wschodnią i Azją a Europą Zachodnią i Południową. Spotkać tu można m. in. ostrygojada, bataliona, różne gatunki biegusów, perkozów czy nurów. Zimują tu na przykład lodówki, szlachary, edredony i gągoły. Żeruje tu także największy polski ptak drapieżny, czyli bielik (drugi symbol Wolińskiego Parku Narodowego). Jego populacja nad Zalewem Szczecińskim jest najliczniejsza w Polsce. Poza tym istnieje tu bogaty świat owadów. Odnaleźć można największego polskiego chrząszcza jelonka rogacza, czy pachnicę dębową związaną z obumierającymi dębami. W wodach Zatoki Pomorskiej żyją między innymi łososie i trocie oraz foki szare i morświny.

Woliński Park Narodowy oferuje wiele ciekawych atrakcji dla odwiedzających. Ok. 1,5 km od centrum Międzyzdrojów usytuowana jest Zagroda Pokazowa Żubrów, gdzie mieszkają także wyleczone i wychowane przez człowieka dziki, jelenie i bieliki. Wzdłuż ogrodzenia zagrody znajdują się widokowe pomosty i tablice poglądowe o poszczególnych gatunkach. Warto odwiedzić Muzeum Przyrodnicze. Jest to nowoczesne Centrum Edukacyjno-Muzealne z 5 salami wystawowymi o łącznej powierzchni 900 m². W muzealnym ogrodzie znajdują się woliery z żywymi bielikami i puchaczami. Mieści się tu największa w Polsce muzealna kolekcja samców batalionów w szacie godowej (130 sztuk). Sieć pieszych szlaków turystycznych pozwala na terenowe poznanie tutejszych krajobrazów. Pomogą w tym także punkty widokowe. Kawcza Góra i Gosań, w pobliżu Międzyzdrojów, oferują widok na Zatokę Pomorską. Piaskowa Góra i Wzgórze Zielonka, położone w południowej części Parku, proponują zaś widok na Jezioro Turkusowe, deltę wsteczną Świny oraz Zalew Szczeciński. Kajakarze mogą skorzystać z wytyczonych szlaków w cieśninie Świny i Zalewie Szczecińskim. Żeglarze mają zaś do dyspozycji wody Zalewu Szczecińskiego oraz Morza Bałtyckiego.

Jamno – dzielnica Koszalina, do 2010 r. wieś w województwie zachodniopomorskim leżąca nad jeziorem o tej samej nazwie. Od zarania swych dziejów była prawie zupełnie odcięta od świata zewnętrznego; zamknięta rozległymi torfowiskami i grzęzawiskami w dorzeczach rzek: Dzierżęcinki i Unieść. Otwarta, i to wyłącznie przy suchej aurze, dla komunikacji była jedynie droga w kierunku Koszalina. Dopiero początek XX w. położył kres kilkusetletniej izolacji Jamna – powstała utwardzona droga łącząca Jamno z Koszalinem.

Izolacja geograficzna skutkowała również i kulturową. Stosunkowo zamożna społeczność, nienękana przez świat zewnętrzny twórczo wykorzystała swój potencjał, dzięki czemu  powstała niezwykle interesująca enklawa kulturowa. Na jej specyfikę wpływ wywarło wiele czynników: od przynależności do miasta – Jamno już w XIV w. było wsią miejską Koszalina po ekspansję obcych kulturowo osadników, dzięki czemu powstał region ciekawej mieszanki kulturowej. Jej szczególność została dostrzeżona bardzo wcześnie przez niemieckich naukowców, którzy już w XIX w. prowadzili w Jamnie badania terenowe dokumentując tę niezwykłą kulturę. Rysowano, fotografowano, a także zbierano przedmioty codziennego użytku, dzięki czemu już w latach 80. XIX w. w Berlinie, w Muzeum Strojów Ludowych i Rzemiosła Domowego eksponowano przedmioty pochodzące z Jamna.

I my współcześni sięgamy do historycznej dokumentacji, dzięki której możliwa była realizacja projektu „Rekonstrukcja historycznej Zagrody jamneńskiej z XIX w.”, który został zrealizowany w Jamnie, miejscu historycznie i kulturowo do tego upoważnionym, na działce położonej w centrum wsi, w bezpośrednim sąsiedztwie zabytkowego kościoła. Projekt został zrealizowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego, zakończył się w 2018 r. Polegał na rekonstrukcji części zagrody – wykonano repliki dwóch obiektów – chałupy i stodoły z zachowaniem ich orientacji wobec siebie i drogi wiejskiej. Oba budynki zbudowane są w konstrukcji ryglowej, dachy poszyte trzciną.

Chata jest repliką domu mieszkalnego zbudowanego w 1853 r. Przy rekonstrukcji zadbano o wierne odtworzenie wnętrza z jego oryginalnym podziałem. Są więc dwie izby, trzy komory, kuchnia i rozbudowana sień. Odtworzono także typowe dla budownictwa jamneńskiego nisze ścienne – wnęki łóżkowe. Chałupa służy jako przestrzeń ekspozycyjna, prezentowane są w niej zabytki związane z życiem codziennym jamneńczyków w 2. połowie XIX w. Ilustrowany jest zatem okres najbujniejszego rozkwitu kultury ludowej.

Wystawa została przygotowana ze zbiorów własnych oraz zasobów Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku, Muzeum Narodowego w Szczecinie i Muzeum Zachodniokaszubskiego w Bytowie. Prezentowane eksponaty wykonano w przedziale czasowym od XVIII do początków XX w.

Na potrzeby ekspozycji wykonano rekonstrukcję stroju weselnego – męskiego i kobiecego. Dopełnieniem wystawy jest komentarz w formie aplikacji multimedialnej oraz  film „Jamno – kultura przeszłości”.

Jedno z pomieszczeń (sień) zostało zaaranżowane z wykorzystaniem replik zabytków przeznaczonych do działań interaktywnych.

Drugim obiektem poddanym rekonstrukcji jest stodoła – jej pierwowzór pochodzi z 1765 r., która tylko bryłą i wizerunkiem nawiązuje do tradycyjnego budownictwa. Wnętrze przeznaczone jest do działalności edukacyjnej, głównie interaktywnego poznawania kultury jamneńskiej poprzez udział w warsztatach upowszechniających nie tylko gust, ale również zmysł artystyczny, estetykę i ornamentykę jamneńską.

Od 2004 r. Dział Etnografii koszalińskiego Muzeum organizuje imprezy plenerowe pn. „Jarmark Jamneński” będące kolejną formą obcowania ze sztuką i folklorem. Impreza ta na stałe zagościła już w ofercie Muzeum. Jest to nie tylko lekka i nieformalna prezentacja tradycyjnej i współczesnej sztuki ludowej, ale również atrakcyjna forma popularyzacji i upowszechniania folkloru. W ofercie są wytwory wszystkich dziedzin sztuki ludowej, a ponadto współczesne rękodzieło szukające inspiracji w tradycyjnej plastyce. Każda z imprez okraszona jest występami: zespołów folklorystycznych, solistów lub kapel podwórkowych. Wspólnym mianownikiem wszystkich edycji, poza bogatą ofertą  rękodzielniczą, jest doskonały klimat kameralnej imprezy o charakterze i specyfice festiwalu twórczości ludowej.

Każdego roku organizowane są cztery imprezy: przed Wielkanocą, dwie w sezonie letnim oraz w grudniu, przed świętami Bożego Narodzenia. Od 2019 roku jarmarki odbywają się w Zagrodzie Jamneńskiej w Jamnie.

Adres: ul. Jamneńska 24, 75-900 Koszalin

Strona: zagrodajamno.pl

Facebook: https://facebook.com/ZagrodaJamno/

E-mail: info@zagrodajamno.pl

Telefon: (+48) 94 341 65 87

Położona w Wolińskim Parku Narodowym Zagroda Pokazowa Żubrów zajmuje obszar 28 ha. W 1976 r. zamieszkały w niej cztery pierwsze osobniki. Od tamtej pory co roku na świat przychodzą średnio dwa kolejne, a w zagrodzie żyje od kilku do kilkunastu sztuk.

Zagroda Pokazowa Żubrów zajmuje 28 ha. Za ogrodzeniem ustawione są tarasy widokowe, a wejścia strzeże ozdobna brama. Do Zagrody przywieziono w 1976 r. cztery żubry z Borek i Białowieży: krowę “Pominę”, byka “Podskakiewicza” oraz dwie jałówki “Pompeję” i “Podwyżkę”. Obecnie większość żubrów żyjąca na terenie zagrody tu właśnie się urodziła. Co roku rodzą się 1-2 cielaki. W różnych okresach liczba żubrów wahała się od 5 do 12. Obecnie jest ich 5, są to: Poznaniak II, Polikosia, Posawa, Pozowa oraz Polanin II.

Chociaż sama zagroda została stworzona w myśl programu hodowli zachowawczej żubra, w zagrodzie przebywają również wyleczone, bądź wychowane przez człowieka zwierzęta, niezdolne do samodzielnego bytowania w środowisku naturalnym. Obecnie możemy spotkać tam: dziki, jelenie i bieliki.

Na terenie Zagrody Pokazowej Żubrów znajdują się dla wygody turystów: ławki, stoły, wiata (możliwość posilenia się, odpoczynku), pomosty widokowe, toalety. Obiekt przystosowany jest dla osób niepełnosprawnych.